2
thinkstock

Exclusief voor abonnees

Vlamingen halen de buikriem aan: 4 op de 10 vrezen financiële problemen door corona

De Grote Geldenquête

Alsof leven met de handrem en een mondmasker op nog niet volstaat. Vier op de tien Vlamingen vrezen dat corona hen ook financieel in de problemen zal brengen. De helft is al sinds maart niet meer op restaurant geweest, en de buikriem wordt ook op veel andere vlakken aangehaald. Uit angst voor wat nog komen zal, besparen we op reizen, hobby’s, schoolmateriaal en zelfs dokters. «Die houding zorgt er net voor dat de economie nog minder draait.»

Je cookie instellingen zorgen ervoor dat deze inhoud niet getoond wordt.
Pas je cookie instellingen hier aan.

Zeven op de tien Vlamingen denken dat de economische impact van de coronacrisis erger zal zijn dan het virus zelf. Het is slechts één van de vele bevindingen uit De Grote Geldenquête van ‘Telefacts NU’, maar ze is veelzeggend. Onderzoek van iVOX bij duizend Vlamingen eind augustus toont dat corona in veel gezinnen — twee op de vijf — voor onzekerheid en financiële kopzorgen zorgt. Bij alleenstaanden is dat zelfs de helft. Logisch dat wie door corona (tijdelijk) werkloos is, met de schrik zit, maar ook één op de drie van wie gewoon aan de slag blijft, vreest geldgebrek. Bij de werkenden sluit een kwart ontslag door corona niet uit. Eén op de vier noemt zichzelf relatief arm en zag z’n financiële situatie de voorbije vijf jaar verslechteren. Bij alleenstaanden is dat vier op de tien. Dat is natuurlijk niet van vandaag op morgen zo gekomen, maar het verschil met koppels is volgens de enquête toegenomen tegenover 2019. Dat de kloof tussen rijk en arm groeit door corona — zoals experts al maanden voorspellen — blijkt ook uit het onderzoek. Eén op de vier voelt zich vandaag armer dan voor de pandemie uitbrak. Bij 66% is er een status quo, terwijl één op de tien Vlamingen meent rijker te zijn dan een halfjaar geleden. Eén op de vijf houdt aan het einde van de maand geen geld meer over om te sparen. Eén op de drie gaat zelfs geregeld in het rood.

Tweedehands

Wat doe je wanneer je krap bij kas zit? Proberen om de portemonnee wat vaker dicht te laten. Vijfenzestig procent van de ondervraagden zegt uitgaven uit te stellen tot er weer genoeg geld is, de helft geeft aan dit door de coronacrisis steeds vaker te doen. Wie bespaart, doet dat doorgaans niet op voeding, maar wel vaker dan vorig jaar op het gebruik van de auto, op hobby’s en op reizen. Twee op de vijf Vlamingen zijn naar eigen zeggen niet met vakantie geweest door corona. De helft ging sinds maart zelfs niet meer op restaurant. Dat is niet louter aan de angst voor het virus toe te schrijven, zo blijkt nog uit het onderzoek. Van de respondenten met een netto-inkomen van boven de 3.000 euro per maand ging een meerderheid wél met vakantie. Maar het gaat verder dan een reisje dat in het water valt. Eén op de tien Vlamingen — bij alleenstaanden is het zelfs bijna één op de vijf — zegt weleens een maaltijd over te slaan uit financiële overwegingen. En één op de vijf geeft aan soms een doktersbezoek uit te stellen vanwege de rekening. Dat aandeel loopt op tot een kwart, als het over een consultatie bij de tandarts gaat.

Een kwart van de ouders ontzegt zichzelf soms dingen om de uitgaven voor de kinderen te kunnen betalen. Een even grote groep zegt dat er niet altijd genoeg geld is wanneer een onverwachte schoolfactuur in de bus valt. Om de kosten te drukken, koopt 14% schoolspullen vaak tweedehands. Als het over de hobbyuitrusting van de kroost gaat (bijvoorbeeld sportkleding), stijgt dat aandeel tot 20%.

Lees verder onder de infografiek

2
HLN

In ons hoofd

«De uitkomsten in dit onderzoek weerspiegelen perfect wat er zich momenteel in de hoofden van de bevolking afspeelt», zegt Geert Langenus, econoom bij de Nationale Bank. «Het consumentenvertrouwen situeert zich op het laagste peil ooit. Erger dus dan in de zwaarste crisismaand april, en dat is heel opvallend, want het gaat er nu toch soepeler aan toe dan tijdens de lockdown. Het Federaal Planbureau heeft de verwachte krimp toch ook wat naar boven bijgesteld, al blijft een negatieve groei van 7% nog altijd een klap die nauwelijks te bevatten is. Mensen zijn zeer onzeker en dan houden ze de vinger op de knip. De overheid heeft de klappen nochtans zo goed mogelijk opgevangen en ook veel bedrijven hebben nog wel een buffer, maar de mist blijft hangen. Virologen trekken vandaag opnieuw aan de alarmbel over de stijgende besmettingen, maar niemand komt met pasklare antwoorden. Dat nestelt zich in onze hoofden en dan stellen we aankopen uit. Dat vertraagt de economie en de tewerkstelling dan weer, en zo komen misschien vroeg of laat sectoren in de problemen die vandaag niet of nauwelijks zijn getroffen. Daarom dat heel wat werkende mensen nog vrezen voor hun job.»

Verkondigen wij dan maar beter de blijde boodschap dat iedereen z’n geld zoveel mogelijk moet laten rollen? «Je kan mensen niet dwingen geld uit te geven. Zo simpel is het niet om de psyche van een samenleving te veranderen. Het probleem is dat wat het beste is voor een hele maatschappij niet altijd goed is voor een individu.»

Grote vrees

Dat het voor veel Vlamingen momenteel al knap lastig is om rond te komen, doet het ergste vermoeden voor wanneer onze grote vrees werkelijkheid zou worden. Negen op de tien verwachten namelijk een belastingverhoging om de gevolgen van de coronacrisis op te vangen, terwijl de grote meerderheid van mening is dat we nu al te veel afdragen aan de staat. «Ik vrees dat de Vlaming realistisch is», zegt Langenus. «Ook als corona voorbij is, zullen we nog een begrotingstekort hebben van 5 à 6% van het bruto binnenlands product, en er zijn geen 35 manieren om daar wat aan te doen. Ofwel belast je extra, ofwel geef je minder uit.»

Op de vraag ‘Heeft u vertrouwen in de politiek om de economische gevolgen van de coronacrisis in te perken’, antwoordt slechts één op de vijf positief. «Ik denk dat het feit dat we geen voldragen regering hebben toch wel een factor is in het consumentenvertrouwen. Al zal de nieuwe regering, hoe ze ook is samengesteld, ook niet meteen zekerheden op tafel toveren. De beste relance is nog steeds het aantal besmettingen terugdringen en zo de angst voor de toekomst weer wat wegnemen.»

‘Telefacts NU’, vanavond om 21.50 uur op VTM

Lees ook: Indra (46), alleenstaande moeder van drie kinderen, komt niet rond door corona: “150 euro per maand minder maakt voor mij een wereld van verschil” (+)

“Ik hoop dat deze crisis een wake-upcall is voor wie nog niet spaarde”: experts beantwoorden 10 vragen over uw financiële toekomst (+)

59 reacties

Alle reacties zijn welkom zolang ze voldoen aan de do's en don'ts die je hier kan terugvinden: gedragsregels. Elke dag ontvangen wij duizenden reacties, het kan enkele uren duren voor jouw reactie wordt geplaatst. Wordt jouw reactie afgekeurd dan werd er geoordeeld dat deze onze gedragsregels schendt.
  • Stefaan Vanwijnsberghe

    Men kan misschien minder uitgeven aan voetbalabonnement op TV, netflix en andere streamingdiensten, gsm verkeer beperken tot wat nodig is, een gans leven vertellen is niet nodig, minder wegwerpen en juist het nodige kopen. 4.70 voor een koffie ? 4.20 voor een Cola? In een grootstad zeker? In Bissegem kost dit maar 2.5 en 2.20 eu. Allen daarheen dus.

  • Petra Haegebaert

    Ik betaal toch geen corona taks. Dan eet ik nog liever uit de vuilbakken. De horeca, denk niet dat zij kunnen klagen. Want als ze het echt nodig zouden hebben dan kunnen ze meer opendoen. werken ... Maar nee , net nadat ze weer open mochten. Van 9u tot 18u en 2 dagen gesloten. Maar hun prijzen, althans bij sommigen is bijna verdubbeld 4euro 70 voor een koffie. Dat lap je mij geen 2 keer.

Lees meer