Mensen hebben niet door hoe ze in de gaten kunnen worden gehouden. Bovendien delen ze maar al te graag hun gegevens, als ze het gevoel hebben dat ze daar iets voor terugkrijgen. Dat blijkt uit het onderzoek 'Jouw Buurt, Jouw Data’ van de universiteiten van Rotterdam, Delft en Leiden.
ANP XTRA Mensen hebben niet door hoe ze in de gaten kunnen worden gehouden. Bovendien delen ze maar al te graag hun gegevens, als ze het gevoel hebben dat ze daar iets voor terugkrijgen. Dat blijkt uit het onderzoek 'Jouw Buurt, Jouw Data’ van de universiteiten van Rotterdam, Delft en Leiden.

Europese dag van de privacy: “Mensen weten niet hoezeer ze gevolgd worden”

Mensen hebben niet door hoe ze in de gaten kunnen worden gehouden. Bovendien delen ze maar al te graag hun gegevens, als ze het gevoel hebben dat ze daar iets voor terugkrijgen. Dat blijkt uit het onderzoek 'Jouw Buurt, Jouw Data' van de universiteiten van Rotterdam, Delft en Leiden. De eerste bevindingen worden vandaag gepresenteerd op de Europese dag van de privacy.

Voor het onderzoek moesten meer dan 1500 deelnemers rondlopen in een virtuele stad. Daar moesten ze twintig zogeheten dataverzamelingspunten vinden. Dat zijn bijvoorbeeld een incheckpaal, een bodycam van een agent, een zendmast en een drone. De meesten kwamen nog wel tot tien, maar daarna hield het snel op. Een kleine groep vond vijftien objecten of meer.

Je gaat die verzamelpunten pas zien als je ze doorhebt. "Een oudere vrouw zei tegen me dat ze na de proef was gaan winkelen. Ze lette meer op alle objecten en ze zag dingen die ze voorheen niet opmerkte. Voor haar was het een eyeopener'', zegt onderzoeker Emiel Rijshouwer, socioloog aan de Erasmus Universiteit Rotterdam.

Zorgen

Om ons heen worden steeds meer data verzameld. Rijshouwer: "Voor een deel is dat bedoeld om burgers beter te bedienen. Voor de veiligheid of voor betere afval- en verkeersstromen. Maar er zijn ook zorgen.''

De onderzoekers legden de proefpersonen daarom een aantal scenario's voor. De eerste indruk is dat jongeren minder terughoudend zijn met het delen van hun persoonlijke gegevens dan ouderen. Zo is driekwart van de jongeren bereid om hun paspoort te laten scannen om op een evenement te komen. Een ander scenario: "Loop je liever door een straat vol camera's of loop je liever een paar minuten om door een straat zonder camera's? Veel mensen kiezen voor het gemak van de snelle route.''

Redenen om gegevens te delen

Gemak is een van de vier redenen voor mensen om gegevens te delen. De tweede motivatie is financieel: goedkopere boodschappen bijvoorbeeld in ruil voor inzicht in je aankoopgedrag. Daarnaast delen mensen hun gegevens voor hun vrienden. Dat sociale zie je bijvoorbeeld bij hardloop- en fietsapps, waar mensen hun route op Facebook kunnen delen. De laatste reden is veiligheid. Of mensen in de ene categorie openhartiger zijn dan in de andere, kunnen de onderzoekers nog niet zeggen. Het onderzoek loopt nog en ze hebben daar meer gegevens voor nodig.

Vier groepen mensen

Over het algemeen onderscheiden de onderzoekers vier groepen mensen. Zo zijn er mensen die redelijk wat verzamelpunten herkennen, en die het prima vinden om hun informatie te delen. Die worden de gulle datadelers genoemd. Daarnaast zijn er mensen die redelijk wat herkennen en bewust heel weinig over zichzelf delen: de spaarzamen. Verder heb je de argelozen (herkennen niet veel, delen wel veel) en de afzijdigen (herkennen weinig, delen weinig).

9 reacties

Alle reacties worden voor publicatie gelezen -en goed- of afgekeurd- door het moderatie-team van HLN. Elke reactie moet voldoen aan deze gedragsregels.
Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie.
  • Tom Desmedt

    En iedereen loopt rond met een 'traceer me overal'-bakje: de gsm. Of de 'ik geef tot in detail mee hoeveel maandverbanden ik koop': de spaarkaart.

  • Gino Denil

    Er zijn landen waar het aantal openbare camera's al zo oploopt dat er één is per twee inwoners. Nog wat technisch evolueren en we gaan naar een drone met camera per inwoner, die je overal volgt. Waarschijnlijk kan het mettertijd voldoende verkleind worden zodat het niet eens opvalt.

Lees meer