4 De gemoederen rond de Brexit lopen niet enkel in de UK hoog op. Ook West-Vlaanderen dreigt zwaar getroffen te worden.
Photo News De gemoederen rond de Brexit lopen niet enkel in de UK hoog op. Ook West-Vlaanderen dreigt zwaar getroffen te worden.

Brexit bedreigt 11.000 West-Vlaamse jobs: provincie vraagt 80 miljoen euro voor actieplan

De Europese leiders geven de Britse premier Theresa May een zoveelste uitstel voor de brexit. Nieuwe deadline: 31 oktober. Wie het een ver-van-mijn-bedshow vindt, heeft het fout. Zeker in West-Vlaanderen, de provincie die economisch het zwaarst getroffen dreigt te worden. Een onderzoek van de provinciale ontwikkelingsmaatschappij West-Vlaanderen (POM) toont dat aan. “Er worden zeker 11.000 jobs bedreigd”, zegt voorzitter en gedeputeerde voor Economie Jean de Bethune (CD&V). De provincie wil niet in een hoekje zitten huilen en vraagt 80 miljoen euro voor een groots actieplan. “We willen niet wachten tot de bijl definitief valt”, stelt Jean de Bethune.

De brexit bedreigt na Ierland het meest de provincie West-Vlaanderen. Hoe komt dat? “De economie van West-Vlaanderen is gestoeld op openheid”, zegt de Bethune. “Een dalende export voor het industrieel productieapparaat is een veelgenoemd gevolg van de brexit. Voor West-Vlaanderen wordt dat verlies geraamd op een kwart miljard euro per jaar. Voeding, kunststoffen & rubber en textiel dreigen de grootste averij op te lopen. Dat zijn drie speerpuntsectoren hier. Tellen we daar nog de logistieke sector bij, met de haven van Zeebrugge als draaischijf, en we gaan vlot over 11.000 onmiddellijk bedreigde jobs in West-Vlaanderen.”

De dalende export betekent voor West-Vlaanderen een geraamd verlies van een kwart miljard euro per jaar.

Gedeputeerde Jean de Bethune

Uitstel investeringen

Het uitstel van de brexit verbetert de zaak niet. Het maakt de onzekerheid net groter. “Ondernemingen staan nu al op de rem, vanuit die onzekerheid”, gaat de Bethune verder. “Investeringen en aanwervingen worden uitgesteld. We mogen niet wachten op het finale verdict rond de brexit. We kijken nu al proactief vooruit. We zijn het verplicht de krachten te bundelen en tot de actie over te gaan. Want zo zijn bijvoorbeeld ook het Britse netwerk van toeleveranciers of de uitwisseling tussen onderzoekers elementen die een onmiddellijk effect hebben op het reilen en zeilen van de West-Vlaamse productie en innovatie. Dit zowel voor de ‘lead plants’ als voor de kmo’s.”

Investeringen en aanwervingen worden uitgesteld. We mogen niet wachten op het finale verdict rond de Brexit.

Jean de Bethune

Wouter Blomme, directeur van Unizo in West-Vlaanderen, trekt mee aan de kar: “Onze kmo’s hebben in deze verwarrende tijden alle steun nodig. We slaan met organisaties en diensten de handen in elkaar om kmo’s deze brexit-klip te laten nemen. We creëren een flankerend kader, zodat business maken mogelijk blijft.”

Dreigende invoerrechten

Er was donderdag een topoverleg rond de komst van een brexit-actieplan samen met bedrijfsleiders uit sectoren die getroffen dreigen te worden. Daar zijn grote namen bij, zoals tapijtgigant Balta Group, textielgroep Sioen, machinebouwer Case New Holland (CNH), weefgetouwenfabrikant Picanol en het Brugse transportbedrijf en logistieke dienstverlener NDQ. De provincie onderneemt meteen actie met de oprichting van een ‘West-Vlaams Fonds voor Regionale Reconversie’. Het is de bedoeling om er 80 miljoen euro in te pompen via provinciale, Vlaamse en federale financieringskanalen om met dat geld de eigen West-Vlaamse troeven te versterken. Wat houdt dat nu precies in?

4 Gedeputeerde Jean de Bethune gelooft in de veerkracht van het dynamische West-Vlaanderen.
Henk Deleu Gedeputeerde Jean de Bethune gelooft in de veerkracht van het dynamische West-Vlaanderen.

Er zou 20 miljoen euro gaan naar het versterken van technologische en digitale kennis van werknemers, via bijvoorbeeld opleidingen: “Wie vandaag werkt, moet mee zijn op het vlak van ICT. Zeker terwijl machines steeds meer digitaal worden”, zegt Jean de Bethune. “Belangrijk om een job te kunnen behouden, of in het slechtste geval, snel een nieuwe job te kunnen vinden na de brexit.”

Er zou 25 miljoen euro gaan naar onderzoeks- en testfaciliteiten, gericht op de sectoren die averij dreigen op te lopen: “Zo verdubbelt op ’t Hoge in Kortrijk het Vlaams Kunststofcentrum (VKC) tegen januari 2020 in omvang. En het is bijvoorbeeld de bedoeling om in 2020 een onderzoekscentrum rond voeding en gezondheid op te richten in Roeselare. Er liggen twee locaties in de weegschaal momenteel, maar hierover later meer. We kiezen voor Roeselare omdat je daar de meeste voedingsbedrijven hebt. Het is belangrijk dat kmo’s dicht bij huis kunnen innoveren en hiervoor niet naar pakweg Antwerpen of Leuven moeten.”

10 miljoen euro zou gaan naar een ‘UK Activity plan’Dat omvat de komst van een douane helpdesk in de haven van Zeebrugge, maar er is meer: “West-Vlaanderen moet klaar zijn om Britse bedrijven, die zich hier willen vestigen, met open armen te ontvangen. Omgekeerd moeten we kmo’s van bij ons ondersteunen bij hun zoektocht naar andere buitenlandse afzetmarkten om de brexit te compenseren. We bekijken dat.”

West-Vlaanderen moet klaar zijn om Britse bedrijven, die zich hier willen vestigen, met open armen te ontvangen

Jean de Bethune

20 miljoen euro zou gaan naar de ontwikkeling van een bedrijventerrein voor de toekomst. “Bedrijvenparken zijn nu nog klassiek en oud, ieder met zijn eigen lotje. We gaan werk maken van duurzame bedrijvenparken waarbij kmo’s bijvoorbeeld groene energie delen. Zo kan je met windmolens werken. Kmo’s gaan zich ook kunnen inschrijven op een overslagplatform gekoppeld aan ‘Physical Internet’. Je kan met zo’n platform bijvoorbeeld vermijden dat vrachtwagens halfleeg rondrijden. We gaan verder het watergebonden transport van goederen stimuleren. Zo wordt de River Terminal Wielsbeke langs de Leie gemoderniseerd en verduurzaamd. Er komt verder een nieuwe binnenvaartterminal op het kanaal Roeselare-Leie. En er zitten ook twee terminals in de Westhoek in de pijplijn: in Veurne en Diksmuide, maar hierover later meer details.”

Tot slot zou er 5 miljoen euro gaan naar een grensoverschrijdende samenwerking, van Calais in Frankrijk, over West-Vlaanderen, tot Rotterdam in Nederland. West-Vlaanderen roept de hogere overheden in dat kader ook op om bij de Europese Commissie op een fors brexit-fonds aan te dringen. “We mikken op een budget van 250 miljoen euro om acties uit te rollen met dit internationale netwerk, waarbij 75 procent of 187,50 miljoen euro aan Europa gesolliciteerd wordt”, zegt de Bethune. Het is nu wel nog onzeker of die gelden worden vrijgemaakt.

4 Geert Vanden Bossche van Balta Group ziet de toekomst niet zo somber in, na de Brexit.
Balta Geert Vanden Bossche van Balta Group ziet de toekomst niet zo somber in, na de Brexit.

Markt zal blijven

Ondernemers reageren positief. “De brexit schrikt ons niet af, maar de Britse markt is uiteraard wel belangrijk”, zegt marketing director Geert Vanden Bossche van Balta Group. “De brexit begon trouwens twee jaar geleden al, toen de pond sterling met 25 procent devalueerde. We exporteren naar ruim 130 landen, we zijn het dus wel gewoon om buiten de Europese Unie te exporteren. Maar door de brexit dreigen de kosten voor administratie, transport en douaneformaliteiten wel toe te nemen wat de UK betreft. Dat kan onze concurrentiepositie in de UK wat onder druk zetten. Al zitten alle Europese toeleveranciers in hetzelfde schuitje. De dreiging van invoerrechten, 8 procent op tapijt, is er ook. Al blijft de tendens wel dat die invoerrechten er niet komen. Een kleine 19 procent van onze totale export is naar de UK. Ik zie het niet zo somber in. Het is niet zo dat het eiland zal wegdrijven hé. De markt zal blijven. We geloven in het langetermijnpotentieel en in een normalisering van de Britse markt op middellange termijn. Het is de grootste tapijtenmarkt in Europa”, aldus Geert Vanden Bossche.

Ik zie het niet zo somber in. Het is niet zo dat het eiland zal wegdrijven hé

Geert Vanden Bossche van Balta Group

“Het breed opentrekken van acties is het soort aanpak dat een onderneming nodig heeft”, zegt Koen Geirnaert, bedrijfsleider van havenbedrijf DotOcean. “Het plan kan industrieel West-Vlaanderen het broodnodige langetermijnperspectief bieden.” Dat vindt ook hoofd productieontwikkeling Paul Snauwaert van CNH uit Zedelgem: “De breedte van de impact van een brexit is op vandaag niet te overzien. Maar we staren ons niet enkel blind op mogelijke invoerheffingen, we rechten onze rug en gaan vol vooruit.”

Brexit platform West-Vlaanderen

Tot slot: wie schoof er donderdag allemaal mee rond de tafel op het topoverleg rond het Brexit-actieplan? Dat zijn Balta Group, chemiebedrijf Proviron, de Fabriek voor de Toekomst, e-BO Enterprises, Sioen, CNH, Picanol, NDQ Logistics, de vereniging van de havenondernemingen in Zeebrugge APZI, Unizo en Voka West-Vlaanderen, de KU Leuven, Flanders Investment & Trade (FIT), FOD Financiën, de POM en de provincie.

4 De kmo’s hebben in deze verwarrende tijden alle steun nodig, volgens Wout Blomme van Unizo West-Vlaanderen.
rv De kmo’s hebben in deze verwarrende tijden alle steun nodig, volgens Wout Blomme van Unizo West-Vlaanderen.

Reacties

Alle reacties worden voor publicatie gelezen -en goed- of afgekeurd- door het moderatie-team van HLN. Elke reactie moet voldoen aan deze gedragsregels.
Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie.

Lees meer