10 De leden van vzw Euvo onthullen een nieuw bordje voor de 'lijnwaadwinkel'.
Christophe Deconinck De leden van vzw Euvo onthullen een nieuw bordje voor de 'lijnwaadwinkel'.

De kracht van het Vlaemsch

IN DE FRANSE WESTHOEK HERINNEREN HONDERDEN BORDJES AAN HET VLAANDEREN VAN TOEN

'Bij de Veugelmelker', 'In 't Herte van de Meulenwieken', ''t Huus van 'n PeeneSlag'. Al fietsend door Frans-Vlaanderen kom je de meest bijzondere plaatsnamen tegen. Bovendien wapperen er meer Vlaamse Leeuwen in het Frans-Vlaamse straatbeeld dan tijdens de gemiddelde zondagse veldcross. Maar wat nog het meeste opvalt, zijn de Vlaamse plaatsnamen die op rijkelijk versierde bordjes aan de gevels prijken. De Franse Westhoek, waar nog altijd Vlaemsch wordt gesproken...

Frans-Vlaanderen maakte lange tijd deel uit van de Zuidelijke Nederlanden, maar Lodewijk XIV slaagde er in de late zeventiende eeuw in zijn rijk uit te breiden. Bij de Slag aan de Peenebeek op 11 april 1677 behaalde Lodewijk XIV een grote overwinning op de Vlamingen en op de Oostenrijkse Habsburgers. Zijn veroveringen werden vastgelegd in de Vrede van Nijmegen. Een groot deel van Vlaanderen zou voorgoed aan Frankrijk worden gehecht.

10
Christophe Deconinck

Sluimerende liefde

In de decennia die volgden, verloor het Vlaams al snel terrein als voertaal. Daar kwam nog bij dat het Vlaams onder Napoleon werd verboden in het onderwijs en in de administratie.


Maar bij de plaatselijke bevolking is de liefde voor het Vlaams blijven sluimeren. En het Vlaemsch heeft dan misschien een generatie overgeslagen, maar heel wat mensen pikken de draad terug op en zouden het zonde vinden dat het 'vlaams da nunder grootoudders klapten' zou verdwijnen.

10
Eric Flamand

Historische plaatsen

Een groepje gedreven mensen, de bestuursleden van vzw Euvo (Europa der Volkeren), hangt daarom al decennia talloze gouden plaatsnaambordjes langs de baan. Ze willen voorkomen dat het Vlaemsch, dat lange tijd met uitsterven bedreigd was, voorgoed zou verdwijnen, doen zij er alles aan om de inwoners van Frans-Vlaanderen opnieuw bewust te maken van hun Vlaamse roots.


Het initiatief werd in gang gezet door Luc Vranckx, een priester van het college in Brugge, die in 1984 de eerste bordjes liet schilderen. Zijn schildknaap van dienst was kunstschilder Jean-Claude Bottin. Samen hingen ze honderden bordjes op in de hele Franse Westhoek. Historische plaatsen met een duidelijke link naar het Vlaamse verleden kregen voorrang. Maar toen steeds meer inwoners bij hen kwamen aankloppen voor een gepersonaliseerd naambordje, begon het project een eigen leven te leiden. Ondertussen hangen er al achthonderd bordjes.


De stichters van de vereniging zijn niet meer, maar hun opvolging is verzekerd. De vzw wordt vandaag gerund door voorzitter Karel Appelmans en zijn 'luitenants' Mark Ingelaere en Edgard Stubbe. "Elk bord wordt officieel ingehuldigd. Bij de overhandiging bezorgen we een tweetalig perkament, met uitleg waar de Vlaamse naam vandaan komt. Naast het bordje zelf mag de leeuwenvlag natuurlijk niet ontbreken."

10
Eric Flamand

Vlaamse lessen

Dat het project van vzw Euvo geen alleenstaand geval is, blijkt uit het feit dat het Nederlands en het Vlaams door verschillende lokale verenigingen van Duinkerke tot aan Béthune wordt gepromoot. Zo worden alle collectiestukken in het Maison de la Bataille in Noordpeene voorzien van een uitleg in het Nederlands en het Vlaams. Het A.N.V.T., de Akademie voor Nuuze Vlaemsche Taele, organiseert dan weer lessen Vlaams voor volwassenen in heel Frans-Vlaanderen en werkt aan een dossier voor een erkenning door UNESCO van het 'flamand occidental' als bedreigde taal. Het Volkstoneel Flor Barbry uit Westouter is aan beide zijden van de grens een gevestigde waarde geworden. Al zestig jaar brengt dit amateurgezelschap komische toneelvoorstellingen in het bijzondere taaltje. "Nuus Vlams ol weerskanten van de sjchreve levendig oedn", blijft hun voornaamste doelstelling.


Meer info op www.euvo.eu, www.anvt.org, www.musée-noordpeene.eu of www.volkstoneel.be.

10
Eric Flamand
10
Eric Flamand
10
Eric Flamand
10
Christophe Deconinck
10
Christophe Deconinck
10
Christophe Deconinck

Lees meer