3 Links: zeven kinderen van Donald Cline die verwekt werden via kunstmatige inseminatie. Rechts: Donald Cline zelf.
AP Links: zeven kinderen van Donald Cline die verwekt werden via kunstmatige inseminatie. Rechts: Donald Cline zelf.

“Het risico bestaat dat we met elkaar daten zonder het te beseffen”: Vruchtbaarheidsarts gebruikt eigen sperma en verwekt zo vijftig kinderen

Met vijftig zijn ze inmiddels, de kinderen die zeker verwekt werden door dezelfde vruchtbaarheidsdokter in Indianapolis. Donald Cline gebruikte zijn eigen sperma om vrouwelijke patiënten kunstmatig te bevruchten, zonder hun toestemming, voor alle duidelijkheid. Dankzij DNA-testen ontdekken nu steeds meer zonen en dochters dat de malafide arts hun biologische vader is. En dat schept een band: de meesten houden contact met elkaar via een afgesloten Facebookpagina, één keer per jaar spreken ze allemaal samen af voor een picknick.

Voor Heather Woock kwam de schok nog maar anderhalf jaar geleden. Ze wilde net op vakantie vertrekken, toen ze een vreemd Facebookbericht kreeg: iemand beweerde haar halfzus te zijn. Oplichting misschien? Haar ouders hadden nooit een woord gelost over naaste familieleden. Eén detail bleef wel door haar hoofd spoken: de naam van dokter Donald Cline. Woock wist dat haar moeder naar hem gegaan was voor een vruchtbaarheidsbehandeling. Had deze persoon haar medisch dossier misschien gekraakt?

Haar moeder zei dat ze zich geen zorgen hoefde te maken. Woock vertrok op reis naar de westkust van Amerika, maar haar gsm gaf er snel de brui aan. Toen ze na tien dagen het contact met de digitale wereld terugvond, bleek ze overspoeld door berichten. Stuk voor stuk kwamen ze van mensen die beweerden haar halfbroer of -zus te zijn.

Natuurlijk hadden ze haar gegevens gevonden via Ancestry.com, een site die zich specialiseert in stamboomonderzoek. Van haar echtgenoot had ze voor Kerstmis zo’n DNA-test cadeau gekregen.

3 Heather Woock.
RV Heather Woock.

Schotse roots
Haar roots bleken zoals verwacht in Schotland te liggen, met Engelse, Ierse en Scandinavische accenten. Maar of er ook iemand op de site zat die haar DNA deelde? Het antwoord op die vraag lag voor het grijpen, maar liet ze aan zich voorbijgaan.

De kinderen van Cline deden die zoektocht echter in haar plaats. Zij zijn constant op zoek naar nog meer lotgenoten en botsten via die DNA-databank op Woock. Hun boodschap sloeg in als een donderslag bij heldere hemel: Cline had zijn eigen sperma gebruikt om haar moeder kunstmatig zwanger te maken.

Jacoba Ballard slaagde er als eerste in om de ingewikkelde puzzel samen te leggen. De vrouw wist sinds haar tiende dat ze via een donor ter wereld gekomen was. Toen ze 33 jaar was, ging ze actief op zoek naar een halfzus of -broer. “Ik dacht dat ik er met een beetje geluk één zou vinden. Of misschien twee.”

“Viel bijna van mijn stoel”
Ballard sloot zich in 2014 aan bij een gespecialiseerd online forum en kwam zo in contact met de dochter van een vrouw die zich ook laten behandelen had door Cline. “Toen ik haar foto’s op Facebook bekeek, viel ik bijna van mijn stoel. We leken zo hard op elkaar dat ze perfect mijn zus zou kunnen zijn.” Die dame kende nog eens twee zussen die in hetzelfde schuitje zaten. De vier lieten een DNA-test uitvoeren en ontdekten zo tot hun grote verbazing dat ze halfzussen waren. Sterker nog: via de databank kwamen er nog eens vier geslaagde ‘matches’ uit de bus.

Vreemd, want Cline had altijd beweerd dat hij na drie geslaagde zwangerschappen het materiaal van die donor niet meer zou gebruiken. Nu bleken plots al acht kinderen dezelfde vader te hebben.

Indrukwekkende stamboom
Via de DNA-databank werden nog meer genetische verwantschappen ontdekt. Het gezelschap bouwde een indrukwekkende stamboom uit, in de hoop ooit de waarheid omtrent hun vader te achterhalen. Eén naam -die van Cline- bleef opvallend vaak terugkomen. Tussen de ‘matches’ zat zelfs zijn nicht.

Maar dat bewees nog niet dat Donald Cline zelf hun vader was. Misschien had een van zijn broers of een ander mannelijk familielid als donor gefungeerd. Vier van de acht halfbroers en -zussen vonden de bewijslast echter toch al zwaar genoeg om klacht in te dienen en verder onderzoek te eisen.

Na maanden gepalaver vond een halfzus van Ballard het welletjes: ze zocht de kinderen en (volwassen) kleinkinderen van Cline via Facebook op en stuurde hen een gezamenlijk bericht. Een van de zonen reageerde dat hij voor hen een ontmoeting met Cline persoonlijk zou regelen.

3 Donald Cline.
Marion County Sheriff's Office Donald Cline.

Bijbelverzen
Zo gezegd, zo gedaan: de man gaf meteen toe dat hij voor de behandeling inderdaad zijn sperma gebruikt had. Hij hield er naar eigen zeggen mee op toen diep in de jaren ‘80 spermabanken hun opwachting maakten en vers zaad dus geen noodzaak meer was. Het risico op HIV was ook te groot geworden.

Cline vroeg aan elk van zijn kinderen wat er van hen gekomen was en waar ze nu leefden. Op een gegeven moment begon hij zelfs bijbelverzen voor te lezen. Ballard -een rasechte katholiek- had meteen door dat hij hen probeerde te bespelen. “Betrek mijn religie hier niet in”, spelde ze hem de les.

Nadien zou hij haar nog opbellen. Volgens hem maakte zij zijn huwelijk kapot door zo in zijn verleden te graven. “Mijn echtgenote beschouwt het als overspel”, klonk het. Waarop hij prompt een bijbelvers van Jeremiah citeerde. “Nog voor ik je in de baarmoeder van je moeder vormde, kende ik je al.” Opnieuw kreeg Ballard het gevoel dat hij haar geloof misbruikte.

“Onze moeders misbruikt”
De vrouw wist nu wie haar biologische vader was, maar ze ving absoluut geen warme signalen van hem op. Allerlei gedachten spookten door haar hoofd. Een pa hebben die loog tegen zijn patiënten en zijn positie als dokter misbruikte, wat betekende dat nu voor haar als mens? Zat dat slechte dan ook in haar? En wat heeft hem zo ver gedreven? Had hij religieuze motieven? Seksuele? Wilde hij zijn eigen ras starten? Een wetenschappelijk experiment misschien? Of deed hij het toch gewoon om mensen uit de nood te helpen?

“Het voelt alsof hij onze moeders misbruikt heeft”, aldus Ballard. “Hij heeft ons de kans ontnomen om samen onze jeugd te beleven. Eigenlijk heeft hij onze levens om zeep geholpen.”

“Patiënten komen op eerste plaats”
Volgens vrienden en familieleden van Cline had hij alleen maar goede bedoelingen. “Patiënten komen bij hem altijd op de eerste plaats”, klonk het in een brief aan de rechter. “Hij leefde met hen mee en zocht manieren om te helpen. Hoe zou zo’n koppel reageren als de spermadonor waar ze hun hoop op gevestigd hadden plots verstek gaf? Een maandje extra wachten dan maar?”

Die uitleg jaagt zijn tegenstanders de kast op. “Hij heeft puur uit egoïsme gehandeld”, menen zij. “Professioneel succes was voor hem belangrijker dan het welzijn van zijn patiënten. Als hij echt geloofde dat hij niets verkeerds deed, waarom moest hij hen dan om de tuin leiden?”

Omdat er nog geen deftige wetgeving rond bestond, kon Cline enkel veroordeeld worden wegens belemmering van de rechtsgang. Hij kwam er vanaf met een boete van 500 dollar en een jaar voorwaardelijk.

“Bittere nasmaak”
Liz White was een van de vrouwen die zich liet behandelen door Cline. Dat hij zo’n milde straf kreeg, kan voor haar niet door de beugel. “Hij beloofde dat hij een spermastaal zou nemen van iemand die op mijn echtgenoot leek, zodat het niet te veel zou opvallen. De gedachte dat hij eerst gemasturbeerd heeft en dan dat kwakje in mijn lichaam geïnjecteerd heeft, maakt me ziek. Het voelt alsof hij me in die tijd vijftien keer verkracht heeft. In zijn kantoor stonden foto’s van baby’s die dankzij zijn hulp verwekt waren. Toen besteedde ik er niet eens aandacht aan, maar nu hou ik er een bittere nasmaak aan over.”

Toen de zaak in 2016 in volle hevigheid losbarstte, was bij haar zoon Matt een lichtje gaan branden. Hij wist dat zijn moeder vroeger naar diezelfde dokter gegaan was. “Toen ik zijn foto zag, wist ik genoeg. We leken té fel op elkaar.” Een DNA-test bracht uiteindelijk definitieve zekerheid.

Picknick
Rest nog de vraag hoeveel halfbroers en -zussen er niet in de databank opgenomen zijn en dus nog onwetend rondlopen. “Twee van zijn kinderen woonden in dezelfde straat. Twee anderen hadden kinderen die in hetzelfde softbalteam zaten”, stelt een van de zussen. “Heb je er nooit bij stilgestaan dat we in dezelfde buurt wonen? Dacht je echt dat we elkaar nooit tegen het lijf zouden lopen? Of erger nog, met elkaar zouden daten? Is die gedachte echt nooit bij je opgekomen?”

Intussen proberen de vijftig kinderen van Cline er wel het beste van te maken. Op vaderdag -o ironie- spreken ze collectief af in Indiana voor een jaarlijkse picknick. Een van de broers komt daarvoor zelfs speciaal uit Washington overgevlogen.

Ook de partners en hun kinderen zijn dan welkom. Matt zorgt voor de naamkaartjes, want telkens duiken weer nieuwe gezichten op. Kylene regelt de chips, Amy maakt pastasalade en Heather tikt flessen water op de kop. De kinderen amuseren zich met het sproeisysteem en klimmen in bomen. Van ver moet het er haast als een normale familiereünie uitgezien hebben.

1 reactie

Alle reacties worden voor publicatie gelezen -en goed- of afgekeurd- door het moderatie-team van HLN. Elke reactie moet voldoen aan deze gedragsregels.
Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie.
  • paul van de velde

    Hey dat moet toch fijn zijn zo een grote familie, half broertjes en zusjes te hebben.

Lees meer