Voorzitter van de Europese Commissie Jean-Claude Juncker.
REUTERS Voorzitter van de Europese Commissie Jean-Claude Juncker.

Europese Commissie wil vluchtelingenquota invoeren als "voorlopige maatregel"

De Europese Commissie stelt morgen haar fel geanticipeerde nieuwe migratiepolitiek voor. Zoals aangekondigd door voorzitter Jean-Claude Juncker zal een quotasysteem voor de spreiding van vluchtelingen daar prominent deel van uitmaken. Uit indiscreties binnen de Commissie blijkt dat het (althans in eerste instantie) om een voorlopige maatregel bij noodsituaties zal gaan en dat individuele lidstaten hun veto niet zullen kunnen stellen.

"Ik wil spreken over een quotasysteem. We moeten tonen dat we collectief inspanningen leveren", zei Juncker twee weken geleden in het Europees Parlement in Straatsburg. Onaangekondigd zette hij de spreiding van vluchtelingen over heel Europa op de agenda. "Het kan niet dat de rechtstreeks betrokken landen dit alleen moeten oplossen. Het gaat om gedeelde solidariteit."

Morgen keuren de 28 commissarissen de 'Europese Migratieagenda 2015-2020' definitief goed. Een bron bij de Commissie wist vandaag dat op minder dan 24 uur van de geplande persconferentie nog heel wat knopen moeten worden doorgehakt. Wat wel al vast ligt, is dat de Commissie voor de invoering van het quotasysteem artikel 78.3 van het Verdrag van Lissabon wil gebruiken als juridische basis. Dat artikel creëert de mogelijkheid van "voorlopige maatregelen" wanneer lidstaten "ten gevolge van een plotselinge toestroom van onderdanen van derde landen in een noodsituatie terechtkomen".

Geen veto

Dat zou meteen betekenen dat de Commissie zelf het voorstel voor het instellen van een quotasysteem kan doen en dat in de Raad van ministers slechts een gekwalificeerde meerderheid van de lidstaten vereist is om het voorstel goed te keuren. Met andere woorden: landen die liever niet aan het quotasysteem deelnemen, zullen hun veto niet kunnen gebruiken en dreigen geïsoleerd te staan. Ook zou het voorstel op tafel liggen om op termijn naar een definitief systeem te evolueren, maar daar moet morgen dus nog de beslissing over genomen worden.

Wat in ieder geval vaststaat, is dat in landen als het Verenigd Koninkrijk, Hongarije en de Baltische landen angstvallig wordt uitgekeken naar het Commissievoorstel. Zij zien het niet zitten om een welbepaald aantal vluchtelingen te moeten opvangen. De lidstaten waar nu de meeste 'derdelanders' aankomen - Italië, Griekenland, Malta en Cyprus - zijn dan weer wel gewonnen voor een verplicht quotasysteem.

Lees meer