4
REUTERS

May voorlopig niet van plan handdoek in de ring te gooien, belangrijke minister geeft ontslag

Andrea Leadsom, de minister die bevoegd is voor de relaties met het Britse parlement, heeft vanavond aangekondigd dat ze ontslag neemt uit de Conservatieve regering-May. De politieke chaos rond de brexit lijkt zich nu naar een hoogtepunt te begeven. De hele dag gonste het in Londen van geruchten over een openlijke revolte binnen de Britse regering tegen May. Maar de premier is niet van plan op te stappen. Vrijdag, een dag na de verkiezingen, volgt verder overleg.

“Het is met heel veel spijt en met pijn aan mijn hart dat ik heb beslist ontslag te nemen uit de regering”, zo tweette Leadsom, met toevoeging van haar ontslagbrief. Daarin zegt ze “er niet meer in te geloven dat onze benadering het resultaat van het referendum (over de brexit, red.) zal kunnen bewerkstelligen”. 

Leadsom (56) nam als ‘Leader of the House of Commons’ een centrale plaats binnen de regering-May in. Geciteerd door Britse omroepen zegt de vrouw “niet te geloven” dat het Verenigd Koninkrijk “werkelijk soeverein zal blijven onder de nu voorliggende deal”. Ten opzichte van May schreef Leadsom ook dat er “al die tijd onaangename compromissen zijn geweest”, maar May heeft als premier blijk gegeven van “integriteit en vastberadenheid”. “Niemand heeft meer gewild dat u zou slagen, maar ik smeek u nu de juiste beslissingen te nemen in het belang van het land, deze regering en onze partij”.

De openbare omroep BBC rekende uit dat Leadsom al de 36ste minister is die opstapt uit de regering-May.

Het ontslag komt er na een dag van politieke chaos in Londen, waarbij de geruchten over een opstand tegen May over en weer vlogen. Bronnen dicht bij een aantal belangrijke ministers lieten aan de pers weten dat ze May willen dwingen op te stappen. Onder andere de minister van Binnenlandse Zaken Sajid David zou willen dat de premier de belofte van een mogelijk tweede referendum laat vallen. Hij zou samen met een aantal andere ministers een dringend overleg met May hebben gevraagd om op haar in te praten, liefst deze avond nog. Andere bronnen zeiden dat May maandag sowieso premier af is, wanneer de uitslagen van de Europese verkiezingen van morgen bekend geraken.

Vrijdag meer duidelijkheid?

May lijkt voorlopig echter niet van plan om op te stappen, ondanks de groeiende druk binnen haar regering en partij. De ‘chief whip’ van de partij, verantwoordelijk voor de partijdiscipline, zou tijdens de vergadering van het 1922 Committee, de fractievergadering van de Conservatieve partij in het parlement,  gezegd hebben dat ze “nergens heen gaat”. 

De ministers die om een ontmoeting met de premier hadden gevraagd, kregen naar verluidt ook nul op het rekest. Graham Brady, voorzitter van het 1922 Committee, zei na afloop van de vergadering dat hij vrijdag een nieuwe ontmoeting met May zal hebben. Brady zal haar waarschijnlijk duidelijk maken dat ze op nog maar weinig steun binnen haar eigen fractie kan rekenen en dat er plannen zijn de partijregels aan te passen zodat ze aan de kant geschoven kan worden. De twee spraken eerder al af om met elkaar te praten van zodra de Withdrawal Agreement Bill werd goedgekeurd, om de timing van haar ontslag te bespreken. Maar die ontmoeting wordt nu dus naar voren geschoven.

Vraag is hoe lang May haar positie nog volhoudt. Het Verenigd Koninkrijk houdt morgen Europese verkiezingen, en de peilingen voorspellen een gigantische nederlaag voor de Tories. “Het gaat nu alleen nog maar om de choreografie en de timing van het ontslag”, aldus een minister. 

4
REUTERS

Bocht

May maakte gisteren nog maar eens een bocht in de brexitsaga. Omdat haar deal met de Europese Unie maar niet door het parlement geraakt, en de tijd dringt, gooit ze het nu over een andere boeg: in ruil voor steun voor de 'Withdrawal Agreement Bill' (WAB), de wet die nodig is om het echtscheidingsakkoord uiteindelijk in Britse wetgeving om te kunnen zetten, is ze bereid een tiental toegevingen te doen.

De meest opvallende is de belofte een stemming over een tweede brexitreferendum toe te staan. Zelf vindt ze dat geen goed idee, maar ze heeft "de oprechte gevoelens" in het parlement gehoord en gaat dus toch overstag, zei ze. May hoopt zo meer parlementsleden uit haar eigen partij en bij Labour over de brug te krijgen.

Maar het aanbod lijkt dus op een koude steen te vallen. Volgens de Britse krant The Guardian hebben al minstens twintig van May's partijgenoten gezegd dat ze de brexitwet niet willen steunen, terwijl ze eerder wél voor het brexitakkoord stemden in het parlement. "Ze verraadt het resultaat van het referendum van 2016 en alles wat ze gezegd heeft sinds ze eerste minister is", zegt een van hen, Robert Halfon. De Noord-Ierse unionisten van DUP, die de regering van May gedoogsteun leveren, noemden het voorstel dan weer "een totale wirwar".

Tekenend voor de opstand is dat heel wat van haar partijgenoten vanmiddag het parlement verlieten tijdens het wekelijkse vragenuurtje aan de premier in het Lagerhuis. May stelde er haar akkoord voor, maar kreeg er amper toehoorders.

Ze verraadt het resultaat van het referendum van 2016 en alles wat ze gezegd heeft sinds ze eerste minister is

Partijgenoot van Theresa May

Garanties

Ook de oppositie wordt niet warm van May's toegevingen. Voor Labour en de Liberal Democrats gaan de voorstellen niet ver genoeg. De belofte van een stemming over een tweede referendum zonder wettelijke garantie daarop, is niet voldoende, zegt Labour-parlementslid Peter Kyle.

Bij Labour klonk het vandaag dat het ontslag van Leadsom aantoont dat May’s “autoriteit is afgeschoten en dat haar tijd erop zit”. “Terwijl de Tories zichzelf uiteenhalen, is ons land in crisis”, zei partijvoorzitter Ian Lavery aan de BBC. “De regering heeft een catastrofale puinhoop van de onderhandelingen over de brexit gemaakt”, “in het belang van het land, Theresa May moet opstappen en wij hebben onmiddellijk parlementsverkiezingen nodig”.

De Schotse SNP wil de tekst ook niet steunen, net omdat de Schotten geen brexit willen, zegt partijleidster Nicola Sturgeon. "Theresa May zei dat parlementsleden die tegen de wet stemmen, ervoor kiezen de brexit te stoppen. Dat is dus exact wat de SNP zal doen.”

4 Hoelang nog voor May uit Downing Street 10 wordt gezet?
AFP Hoelang nog voor May uit Downing Street 10 wordt gezet?

Water bij de wijn

De premier blijft in elk geval vastberaden om de Withdrawal Agreement Bill begin juni voor te leggen aan het parlement. Ze schreef Labour-leider Jeremy Corbyn vandaag een brief waarin ze hem oproept de tekst te steunen. "Ik heb aangetoond dat ik bereid ben tot compromis om de brexit waar te maken voor het Britse volk. Ik vraag u om ook water bij de wijn te doen, zodat we kunnen afleveren wat onze beide partijen beloofd hebben en het vertrouwen in de politiek kunnen herstellen.”

Corbyn verklaarde gisteren echter al aan de BBC dat hij niet van plan is May rugdekking te geven. “We zullen geen herverpakte versie van dezelfde oude deal steunen”, klonk het.

We zullen geen herverpakte versie van dezelfde oude deal steunen

Labour-leider Jeremy Corbyn

Europese verkiezingen

Morgen organiseren de Britten Europese verkiezingen. In de laatste peiling van YouGov en The Times is de Brexit Party van populist Nigel Farage de grote winnaar met 37 procent van de stemmen, gevolgd door de pro-Europese Liberal Democrats, met 19 procent. Labour en vooral de Conservatieven stevenen af op een gigantische nederlaag, met respectievelijk amper 13 en 7 procent van de stemmen. De Tories zouden daarmee slechts de vijfde partij in het Verenigd Koninkrijk zijn.

De bijna 47 miljoen stemgerechtigde Britten sturen in totaal 73 Europarlementariërs naar Brussel. Het is de vraag of zij daar lang blijven zitten. Hun land moet uiterlijk op 31 oktober de EU verlaten, tenzij opnieuw uitstel wordt gevraagd en verleend.

4
AP

147 reacties

Alle reacties worden voor publicatie gelezen -en goed- of afgekeurd- door het moderatie-team van HLN. Elke reactie moet voldoen aan deze gedragsregels.
Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie.
  • Gino Denil

    Men kan er uit stappen omwille van zijn soevereiniteit en omdat men het niet eens is met de huidige Europese lijn. Het neoliberalisme zal het dan wel niet zijn want dat hebben ze zelf uitgevonden. Of men kan er in blijven en al zijn gewicht gebruiken om de tanker van koers te veranderen. En misschien is die laatste optie wel de beste. De EU is niet weg als je er uit stapt en je moet er toch als buur blijven mee leven.

  • Jan Boden

    Laat ze maar kiezen voor een harde brexit, de helft van hun bedrijven smeert hem dan. De Britten gaan nog zwarte sneeuw zien.

Lees meer