Professor Johan Verbraecken.
Getty Images/iStockphoto Professor Johan Verbraecken.

Exclusief voor abonnees

Is airco in de slaapkamer een goed idee? En kan je er ziek van worden? Longarts geeft advies

Het wordt de warmste dag van het jaar met temperaturen die tot 35 graden kunnen stijgen. Bij zo’n hitte helpt airco om het hoofd koel te houden, maar voortdurend werken, slapen en autorijden in gekoelde lucht is niet altijd even gezond. Welke temperatuur is het best om in slaap te vallen? En wat zijn de gevolgen als je te lang in een ruimte met airco bent? Professor Johan Verbraecken, longarts en medisch coördinator van het slaapcentrum in het UZA, geeft uitleg en advies.

Op het werk

Staat de airco op jouw werkplek de hele dag door te draaien? Het zoemende geluid is niet alleen nefast voor je concentratie, ook je gezondheid kan erdoor onder druk komen te staan.

“Een langdurige blootstelling aan airco is niet voor iedereen een goed idee”, bevestigt professor Verbraecken. “De koude lucht prikkelt de slijmvliezen van de luchtwegen. Wie gezond is, ondervindt daar normaal gezien niet al te veel last van. Maar bij mensen met allergieën of gevoelige luchtwegen is het risico groter. Zij kunnen door die prikkeling last van hoesten of slijmvorming krijgen. Slijmvorming verhoogt de kans op infectie, denk bijvoorbeeld aan een ontsteking van de bijholten: sinusitis. De slijmvliesprikkeling kan de spiervezels rondom de luchtweg ook doen samentrekken, met een luchtwegvernauwing en kortademigheid tot gevolg. Bij astmapatiënten kan dit zelfs een astmatische aanval uitlokken. Hoe groter de koudeprikkel, hoe groter de kans op een reactie van de luchtwegen.” 

Bij een slaapkamertemperatuur van 24 graden hebben mensen gemiddeld genomen meer diepere slaap dan bij een temperatuur van 20 graden

Wie gevoelige luchtwegen heeft, past dus beter op. En ook ouderen vertoeven het best niet te lang in een sterk gekoelde ruimte. “We weten dat zij een zwakker immuunsysteem hebben, dat is eigen aan veroudering. Bij een sterkere luchtcirculatie kunnen virussen en bacteriën ook makkelijker circuleren. Die combinatie maakt dat oudere mensen heviger kunnen reageren.”

In de slaapkamer

De airco loeihard zetten in de hoop sneller in slaap te vallen? “Airco kan helpen om het inslapen te bevorderen, maar we weten uit onderzoek dat het voor de hoeveelheid diepe slaap net beter is om in een wat warmere ruimte te slapen. Bij een slaapkamertemperatuur van 24 graden hebben mensen gemiddeld genomen meer diepere slaap dan bij een temperatuur van 20 graden. Een te frisse temperatuur helpt je slaapkwaliteit dus niet vooruit, een te hoge temperatuur evenmin. Velen klagen bij een hittegolf over slapeloosheid, anderen voelen zich zo loom dat ze als een blok in slaap vallen. Een en ander hangt dus ook van persoon tot persoon af.” 

Een hele nacht onder een blazende airco slapen kan je neusslijmvliezen overprikkelen en voor verkoudheidsklachten zorgen

Heb je een aircotoestel in je slaapkamer? “Stel het toestel dan zo in dat het de kamer koelt voor je in bed kruipt en zet het toestel uit als je effectief gaat slapen. Een hele nacht onder een blazende airco slapen kan je neusslijmvliezen overprikkelen en voor verkoudheidsklachten zorgen.”

Tip: geen airco in de slaapkamer en kan je de slaap niet vatten? “Een fris voetbadje helpt om de warmte uit je lichaam te onttrekken en sneller in slaap te vallen. Ook een lauwe douche zet je poriën open en helpt om lichaamswarmte af te geven. Hou het kort, want anders gaan je poriën weer samentrekken.” 

Ook volgende eenvoudige trucjes kunnen helpen: “Leg een koud washandje op je hoofd, stop je hoofdkussen even in koelkast of diepvriezer zodat je op een fris kussen slaapt, neem een gekoeld kersenpitkussen mee in bed en zorg uiteraard voor zoveel mogelijk frisse lucht in je kamer. Een ventilator verplaatst de lucht en helpt niet om de temperatuur te doen dalen. Zet ’s avonds liever de ramen open en laat het goed tochten, zodat de warme lucht haar weg naar buiten vindt.”

Welke airco voor jouw huis geschikt is? Check deze puntjes. 

In de auto

Van de hete buitenlucht in een koude wagen stappen betekent al snel een temperatuurverschil van tien graden. Daar moet je lichaam even aan wennen. “Zeker als je nadien weer in de hitte stapt. Moet je dan bijvoorbeeld nog een eind fietsen, dan kan je last krijgen van spierkrampen”, zegt professor Verbraecken. “Zorg er in de wagen trouwens voor dat de koude lucht niet recht op je gezicht blaast. Gelukkig zijn de meeste mensen niet meteen geneigd om dat te doen, maar een koude luchtstroom op je gelaat doet je kaakholte afkoelen en dat voelt behoorlijk pijnlijk.”

Bij een slecht onderhouden toestel kan er bacteriële groei en schimmelvorming optreden

Zo hou je het wel gezond

Laat de airco niet te lang draaien en zet de temperatuur niet te laag. “Laat de airco even voor verkoeling zorgen en zet het toestel daarna weer uit.”

De werking van airco lijkt sterk op het principe van een koelkast. Het aircotoestel zuigt warme lucht op en voert ze af naar buiten. Waar een koelkast die warme lucht in je keuken blaast, voert een aircotoestel de lucht af naar buiten. Een compressor met koelvloeistof zorgt ervoor dat de warme lucht door frisse lucht vervangen wordt. Een ingenieus en efficiënt proces, op voorwaarde dat je toestel goed functioneert. “Bij een slecht onderhouden toestel kan er bacteriële groei en schimmelvorming optreden. Dat wil je natuurlijk niet. Onderhoud het toestel dus zoals het hoort en reinig de filter regelmatig om bevuiling in het systeem te vermijden.”

Lees ook:

Is een jacuzzi echt goed voor je gezondheid? Expert bekijkt de voor- en nadelen (+)

“Precies bij ‘stilstaande lucht’ in je huis is het besmettingsrisico groot”: kan CO2-meter helpen in strijd tegen corona? (+)

Ecologisch leven tijdens de pandemie is echt niet zo moeilijk: tips van 2 Belgische ecogoeroes (+)

Lees meer