Beeld ter illustratie.
Bloomberg Beeld ter illustratie.

Exclusief voor abonnees

Professor huisartsengeneeskunde Bert Aertgeerts: “Als je alles met alcohol moet vieren, heb je een probleem”

We worden steeds zwaarder, maar drinken en roken minder, zo maakte een studie begin deze week bekend. Toch blijft alcohol in het verkeer een hardnekkig probleem. Bij een dodelijk ongeval vorige week vrijdag in Kortemark had de bestuurder te veel gedronken en hij was niet aan zijn proefstuk toe. Zijn we te tolerant voor alcohol in onze samenleving? En wat zijn de effecten van drinken op je lichaam, op de lange en korte termijn? Professor huisartsengeneeskunde Bert Aertgeerts (KU Leuven) legt het helder uit.

Alcohol in het verkeer blijft een probleem, getuige de vele dodelijke ongevallen elk jaar. 

Professor Aertgeerts: “Ik pleit daarom voor een totale nultolerantie in het verkeer. Alcohol en rijden, dat gaat niet samen. Dit vraagt een mentaliteitswijziging bij iedereen. Van huisartsen die zich bewust zijn dat het wat minder moet tot scholen die er bewust mee bezig zijn. Maar ook van de overheid.” 

“Het helpt ook niet als mensen die een voorbeeldfunctie hebben (zoals politici, mediafiguren of sporters) betrapt worden bij het rijden onder invloed en dit minimaliseren. Het hoort misschien bij onze cultuur, maar is niet goed te praten.”

“Niemand wil nog dat er binnen gerookt wordt of dat er gerookt wordt in de auto. Deze mentaliteitswijziging is van de laatste tien a vijftien jaar. Het zal met alcohol dezelfde kant op moeten gaan, en dat is een gemeenschappelijke verantwoordelijkheid.”

De meeste mensen kunnen prima maat houden, zeggen ze toch. Het advies is nu tien eenheden per week. Hoe kijkt u daarnaar?

“Deze maatregel is gebaseerd op meerdere studies die een schadelijk effect op de gezondheid vaststellen wanneer je meer drinkt dan deze hoeveelheden. Ik sta daar achter, maar het blijft dat je die met mate moet inzetten. Las dus enkele dagen in de week in waarop je niets drinkt.” 

Wordt ‘sociaal drinken’ onderschat? We denken vaak dat met ‘een glaasje’ een feest pas echt gevierd wordt. Zijn we stiekem niet te afhankelijk van alcohol, en beseffen we dat niet?

“Vooral de wat oudere generatie is hier schuldig aan. De jongere generatie vertoont vooral bingegedrag, het drinken van grote hoeveelheden alcohol op één avond. Beiden zijn schadelijk en zouden moeten aangepakt worden. Dat is die mentaliteitswijziging weer: drinken hoort er niet bij, het mág erbij. Laat ons vooral genieten van een goed glas wijn, in plaats van vijf glazen minder goede wijn naar binnen te gieten.”

“De meeste mensen worden natuurlijk nooit alcoholafhankelijk, maar het begint wel zo. Er zijn mensen die omwille van omstandigheden en hun eigen aard in heel zware problemen komen. Maar wat huisartsen meer meemaken, is dat ze mensen zien met vage klachten. Mensen die zich niet goed voelen, die slecht slapen, die moe zijn, die maagpijn hebben. Heel vaak zit hier alcohol achter, maar de huisarts moet daar wel op doorvragen.”

Bingedrinken komt meer voor bij de jongere generatie. Kan je later problemen krijgen als je stevig hebt gedronken in je jeugd?

“Die effecten zien we niet, maar jong geleerd is oud gedaan. Zo zien we wel dat mensen die later afhankelijk worden van alcohol vroeg begonnen zijn. Op jonge leeftijd verschillende black-outs krijgen zorgt ook voor een grote kans op lichamelijk ongevallen, onveilige seksuele relaties en frequente contacten met het gerecht.”

Wat is het effect van langdurig en veel drinken op ons lichaam? 

“Er zijn effecten op verschillende niveau’s. Eerst heb je de lichamelijke gevolgen van zwaar en langdurig alcoholgebruik, zoals leverstoornissen, slokdarmbloedingen en heel wat kankers waarbij alcohol samen met roken een groot aandeel in hebben. Het gaat dan bijvoorbeeld om keel- en slokdarmkanker. In sommige extreme gevallen geeft het zich onthouden van alcohol bij mensen die afhankelijk zijn zelfs een onomkeerbaar neurologisch beeld, het syndroom van Korsakov. Ook huidproblemen (rode vlekken op de huid en specifieke spinachtige bloedingen) en obesitas komen voor. In een latere fase kan ondervoeding een probleem zijn. Dit gaat over een lange periode van zwaar alcoholgebruik.”

“Maar je hebt ook lichamelijke gevolgen van eenmalige zware alcoholinname zoals een black-out, pancreatitis (onsteking van de alvleesklier) en zware slokdarmontstekingen.”

En dan zijn er nog de psychische effecten. “Denk aan depressie, uitlokken van een psychose, woede en gewelduitbarstingen. Daar hangen de vele maatschappelijke gevolgen aan vast. Denk aan het veroorzaken van een auto-ongeval of andere ongelukken. Ook seksuele problemen komen dan aan bod, maar zeker ook onbeschermde contacten. Bij personen met een alcoholverslaving vindt een totale desintegratie plaats van zijn sociale leven, wat meestal ook een heel grote invloed heeft op de mensen rondom hem. Met andere woorden, deze mensen hebben meestal geen probleem, ze zíjn het probleem.”

Wanneer is alcoholschade onomkeerbaar?

“Dat is moeilijk in te schatten, maar wanneer de lever kapot gedronken is , is dit helemaal onomkeerbaar, meestal is dan ook de slokdarm zwaar aangetast.”

Lees ook binnen HLN+:

Helft Belgen kampt met overgewicht: “We leven in een dikmakende omgeving”

Wanneer is schade door roken onomkeerbaar?

Wat doen drugs met je lichaam? Toxicoloog: “Er zijn twee soorten waar ik écht voor waarschuw”

26 reacties

Alle reacties zijn welkom zolang ze voldoen aan de do's en don'ts die je hier kan terugvinden: gedragsregels. Elke dag ontvangen wij duizenden reacties, het kan enkele uren duren voor jouw reactie wordt geplaatst. Wordt jouw reactie afgekeurd dan werd er geoordeeld dat deze onze gedragsregels schendt.
  • raf peeters

    @johan demuynck ,ben 't niet eens met je 10 jaar praktijktest.Rij 62 jaar met de wagen en hem van enkele pk naar paar honderd zien evolueren.Je kan rijden of je kan het niet en dat doe ik al die tijd zonder een ongeval.Al wat je hierop opnoemt is vooral ten gevolge van alcohol gebruik en indien niet ,gsm ,radio ,cd ,navi,kortom alles behalve aandacht op de weg.Onder de 30 zou beter geen wagens verkocht die meer dan 90 pk hebben ,eerst leren en ervaring en dan grote wagen.

  • johan demuynck

    De meeste ongevallen in het verkeer gebeuren niet door te veel aan alcohol of overdreven snelheid maar door onvoorzichtigheid, roekeloosheid, gebrek aan concentratie, egoïsme, vermoeidheid, luiheid, slecht zicht van de bestuurder, verkeerd en slecht inschattingsvermogen en gebrek aan controle over het voertuig. Kijk er de statistieken van de ongevallen maar eens op na ! Het rijexamen moet veel strenger en om de 10 jaar opnieuw een praktijktest aub.

Lees meer