4 Matthias Schoenaerts voor NINA
Filip Van Roe Matthias Schoenaerts voor NINA

Exclusief voor abonnees

Matthias Schoenaerts (41) openhartig over liefde en vriendin(nen): “Wat ontbreekt er in mijn leven? Die ene vrouw die me tot in het ultieme fascineert”

In zijn nieuwste Amerikaanse film The Mustang speelt hij met glans een gevangene in de Nevada State Prison. In het echte leven is Matthias Schoenaerts een vrije vogel. Altijd onderweg. Overal en nergens. Als een zigeuner. En ook in de liefde dwaalt hij nog wat rond. Van haar naar daar. “Tot ik die éne allesoverheersende betovering voel.” 

We hebben een late afspraak. Kwart voor elf ’s avonds. Hij zit nog in een restaurant met vrienden, maar grist snel zijn safkes – roltabak op zijn Antwerps – en zijn glas raki mee en zet zich apart aan een tafeltje. Een aangenaam uur lang zal ik luisteren, lachen en leren. Zoals altijd weet deze mooie man, even oprecht als intens, zijn gedachten in een stroom van wervelende woorden te vertalen. “Ik voel zoveel energie door mijn lijf gieren. Ik ga knallen, lieve schat. Knállen!”

Hij heeft er nochtans net een lange tiende draaidag op zitten in Turkije, voor The Last Planet van regisseur Terrence Malick. De Netflixfilm The Laundromat, waarin hij naast Meryl Streep speelt, mag dan kritiek oogsten, de acteur gooit in Hollywood vooral hoge ogen. Zo ook met The Mustang – geproduceerd door Robert Redford. Die film sluit volgend weekend het filmfestival in Gent af. En dus komt Matthias ‘Scoonarts’ – zoals de Amerikanen het zeggen – nog eens naar huis. Enfin. Naar huis? “Ik ben al heel mijn leven een zigeuner”, lacht hij. Ook op amoureus vlak pint ’s lands grootste acteur zich voorlopig niet vast. “Er zijn zoveel mooie en boeiende vrouwen. Ik ga daar niet hypocriet over doen. Let people judge me.”

Je komt dus naar Gent om over The Mustang te praten ...

“En in alle eerlijkheid? Er is niks oninteressanter dan datgene wat je doet te moeten uitleggen. (lachje) Alles wat ik wil vertellen, zou impliciet verwerkt moeten zitten in het werk dat ik doe, snap je? Alle uitleg daarnaast vind ik overbodig. Ik vind het ook niet interessant als een schilder zijn eigen werk of een schrijver zijn eigen boek uitlegt. Maar goed: interviews horen erbij. And we do it. With a smile. Ik ben oprecht blij met The Mustang. Het is een prachtig, integer en moedig debuut (van de Franse regisseuse Laure de Clermont-Tonnerre, red.). Ik voel immens veel liefde voor de film. De opnames zijn gestart twee dagen nadat mijn appartement in Antwerpen afgebrand was, twee jaar geleden. Niet meteen de vrolijkste periode uit mijn leven.”

Hoe verwerk je zo’n tegenslag?

“Als je een bokser bent en je wil wereldtitels vechten, moet je regelmatig sparren met zware tegenstanders. Zo’n appartement in de fik – dat soort ervaring – is in mijn ogen een zware sparringsessie. En zo word je een betere vechter. Op het moment dat je die wereldtitel moet vechten, ben je goed voorbereid, omdat je al serieus wat lappen gekregen hebt tijdens die sparringsessies. Als je dan een stevige linkse hoek krijgt, val je niet meteen op je gat. Nee, je blijft staan. Zo doe ik dat.”

Je speelt in The Mustang een gevangene: je oogt rauw en sterk, maar tegelijk diep kwetsbaar. Op je lijf geschreven.

“Ik weet nooit wat dat betekent: op mijn lijf geschreven. Dat is een uitdrukking die vaker gebruikt wordt, maar ik vind ze iets te gemakkelijk – zonder dat ik jou daarmee aanval, hoor. Het is wél zo dat ik een fascinatie heb voor het archetype van de man die niet tot zijn zelfverwezenlijking kan komen, maar die er, door pijn of trauma, door vreugde of verdriet, of door liefde, toch naartoe gebracht wordt. Dat ontroert me, telkens opnieuw.”

4  Matthias Schoenaerts in ‘The Mustang’ (Focus Features via AP)
AP Matthias Schoenaerts in ‘The Mustang’ (Focus Features via AP)

Draaien binnen de muren van een gevangenis: heeft dat indruk gemaakt?

“We draaiden in de oudste gevangenis van Nevada. Dat gebouw heeft abnormaal veel energie geabsorbeerd – en ja, die energie heeft op een onbewust niveau een indruk nagelaten. In het begin was ik vooral dankbaar: wauw, we kunnen draaien op een plek die écht is en zo bijdraagt tot de wereld die we op het scherm willen brengen. Maar na vier, vijf weken besefte ik: Jesus Christ, man, I wanna get the fuck out of here. Heel bizar. Plots kwam die energie extreem hard binnen. En was ik héél blij dat ik acteur ben en geen gevangene – ik heb in het leven dus toch de juiste keuze gemaakt. (lacht)”

Ik las in de Amerikaanse pers dat ‘the Belgian actor’ met een ‘frightening intensity’ speelt.

“Ik vind het moeilijk – en zinloos – om mijn eigen werk te objectiveren, maar het klopt: die twee woorden passen alleszins bij het personage. Hij draagt een schuldgevoel met zich mee. Maar er is veel méér aan de hand. En meer ga ik daar niet over zeggen. Waarom niet? Ik heb al gemerkt in het verleden: als mensen mij een vraag stellen, wil ik daarop antwoorden. Want ik ben genereus. Maar als ik dat achteraf lees, denk ik: Mats, ge hadt beter uwe kop gehouden. Ge moet sommige dingen niet uitleggen. Snap je? Hoe heb ik me voorbereid op de rol? Eigenlijk? It’s nobody’s business, weet je. Ik snap dat mensen dat willen weten, maar ik weet het soms zelf niet eens. Omdat acteren een heel instinctief en emotioneel proces is.”

Als ik je bezig hoor, zowel in de film als in Amerikaanse tv-interviews, vraag ik me weleens af: waar is die gast van ’t stad naartoe?

“I don’t know. (lachje) Ik ben al heel mijn leven een zigeuner. Als kind ben ik voortdurend verhuisd, ik heb minstens zeven adressen gehad en ik heb op negen scholen gezeten. Dat wordt deel van je wezen. Ik ben van overal en van nergens. En toch ook nog altijd die gast van de Veemarkt en van het Schipperskwartier, maar evengoed die van Schaarbeek: it’s all in me. De wereld is zo dichtbij, man. En ik merk, ondanks het klimaat waarin vooral alle onderscheid benadrukt wordt, dat mensen overal ter wereld veel meer gemeenschappelijk hebben dan dat ze verschillen van elkaar. Ik ben heel dankbaar dat ik dat permanent mag ondervinden.” (steekt een sigaretje op)

Zou jij ook een ‘gewoon’ leven kunnen leiden?

“Ik weet niet wat een gewoon leven is. Voor mij is mijn leven een gewoon leven. Dat is mijn enige referentie: mijn eigen leven is hetgeen ik begrijp. Omdat ik het onderga en beleef. Ik snap je vraag, echt waar, maar ik kan ze niet beantwoorden, omdat ik er geen kennis van heb.”

Wat is er zo mooi aan een zigeunersbestaan?

“Je voelt je altijd ontworteld, somehow, maar de mooie tegenpool daarvan is dat je je overal thuis begint te voelen. En dat is een héél schoon cadeau: ik voel me overal en tussen iedereen thuis. Tussen de meestbedeelden, maar meer nog tussen de minstbedeelden. Ik voel me betrokken bij mensen op wie neergekeken wordt. Ik voel me ook altijd meer aangetrokken tot het spelen van een personage waar andere mensen van nature op zouden neerkijken. Het is fijn om mensen een kopstoot te geven: om ze ondersteboven te brengen door een personage van wie ze aanvankelijk zo ver mogelijk willen staan, maar voor wie ze uiteindelijk toch warmte en liefde gaan voelen.”

Zit je op een goed punt in je leven?

“Absoluut. Maar het leven is een permanent, onvoorspelbaar kluwen van evenementen. Ik ben een tijd geleden door een zwarte trechter gegaan – daar wil ik niet over uitweiden, want dat ligt achter mij, en ik ben niet iemand die daarover blijft doorgaan. Maar nu? Ik heb goesting. Ik ga knallen, lieve schat. (verheft zijn stem) Knállen! Ik heb het niet eens over mijn carrière, maar wel over alles in het leven. Het gaat over een gevoel dat ik heb, over een energie die door mijn lijf giert. Ik ben met The Last Planet nu een van de grootste verhalen aller tijden aan het verfilmen – het Bijbelse verhaal – met een van de grootste regisseurs aller tijden, en ik speel de hoofdrol … If I wouldn’t be in a good place right now, what would a good place look like? Ik ben blij, ik ben gelukkig, ik heb vrienden die ik doodgraag zie, en die mij graag zien. Natuurlijk zullen er nog bochten op mijn weg komen. Het leven haalt je altijd door een wasmachine, veelal onverwacht. Ik zal sowieso nog eens tegen de muur kletsen, en tegenslagen kennen.”

Je hebt er al een paar gehad, denk ik dan.

“Maar onkruid vergaat niet. Ik sta nog altijd rechtop. Bring it on! Dat klinkt nu wat arrogant, maar ik zeg het met humor. En tegelijk bedoel ik het heel serieus. Er is eerlijk gezegd weinig dat mij nog bang maakt in het leven. What can go wrong? Het ergste dat een mens kan overkomen – het afgeven van de mensen die je het meest dierbaar zijn – heb ik al meegemaakt: mijn ouders (Matthias’ vader, Julien, stierf in 2006, zijn moeder, Dominique, in 2016, red.), mijn grootouders en twee zussen zijn al overleden. Dus wat kan mij nog overkomen? In alle eerlijkheid: ik wil niet doodgaan, maar ik ben zelfs daar niet bang voor. If I go tomorrow, it’s fine. Dat meen ik echt.”

Doe toch maar niet, a.u.b.

“Ik wil gerust nog vijftig jaar leven, ik ben nog jong – zo maak ik mezelf graag wijs – en ik wil nog duizend-en-een dingen doen. Maar mocht het morgen gebeuren, dan is dat zo. Ik herhaal: dat is niet wat ik wíl, hè. Ik ben nog maar net gestart. Het moet nog allemaal beginnen voor mij. Alles wat tot nu toe gebeurd is, is een voorwoord. Het boek moet nog geschreven worden. Wat denk jij?”

Ik denk ook: the best is yet to come. Als acteur én als man.

“(knikt) Al maak ik dat onderscheid niet: acteur en man, dat is voor mij één. Het leven ís een kunstwerk. Een schilderij. Misschien klink ik nu te gewichtig? Als dat zo is, moet je dat er maar even bij nemen.”

4
Filip Van Roe

Met plezier. Iets anders, Matthias: de liefde.

“Wat wil je weten?”

Alles.

“Try me. (grijnst) Als ik niet wil antwoorden, zal ik het zeggen. Dus: actie! Shoot!”

Een makkelijke: heb je een vriendin?

“Ik heb er keiveel. Hoe góéd is dat als antwoord? (lacht) Maar het is nog waar ook. Wat dacht je? Dat ik één vriendin had? Dat gaat niet. Ik ben heel de tijd overal ter wereld.”

Ik geloof je nog ook.

“Natuurlijk geloof je me. Ik spreek de waarheid. Al zal dit wellicht tegen mij gebruikt worden. Ach, so what?” 

Ben jij überhaupt ooit te vangen voor één vrouw?

“Voor een ‘normale’ relatie, bedoel je? (lacht) Wat is dat, een ‘normale relatie’? Kijk, ik sta voor alles open. Ik ben in de geestigheid van dit gesprek bepaalde zotte uitspraken aan het doen, maar ik héb ook die behoefte aan een relatie, hoor. Maar alles op zijn moment. En alleen als het helemaal juist voelt. Organisch. Go with the flow.”

En intussen gewoon ... genieten?

“Ja, man! Er zijn zoveel fantastische mensen. Zoveel mooie en boeiende vrouwen. Ik ga daar niet hypocriet over doen. Ik ben op een punt in mijn leven waarop ik dat allemaal kan onderzoeken en ondervinden. Is dat excessief? Soms wel, soms niet. So what? Let people judge me. Let wel: dit is geen manifest voor hysterisch hedonisme. Voor mij gaat het over verbinding maken. Echte intimiteit is voor mij een zielsconnectie. Seks is een daad die intimiteit impliceert, maar dat hoeft voor mij niet per se intiem te zijn. Ik bedoel: de echte intimiteit is een verwantschap tussen twee zielen. Als daar ook nog eens seks bij komt, kom je nog eens tot een ánder
niveau. Maar binnen die dynamiek – die tussen man en vrouw – zijn zoveel vormen en opties mogelijk. En die vind ik allemaal fascinerend om te ontdekken. Tot ik de absolute drang voel, of die ultieme connectie voel met iemand, heb ik niet de behoefte om mezelf wijs te maken dat het één persoon moet zijn. Voor mij is het alles of niks. Ik moet die allesoverheersende betovering voelen, en anders? I’ll keep moving on. Mijn grote liefde is mijn werk. Dat is mijn vrouw. Mijn muze. En totdat ik het vrouwelijke alternatief voor mijn werk vind, I’m just gonna keep wandering around ...”

4 Matthias Schoenaerts in ‘The Mustang’
AP Matthias Schoenaerts in ‘The Mustang’

Dat is heerlijk eerlijk, Matthias.

“Weet je, we leven in een tijd waarin iedereen zó omslachtig en zó voorzichtig is dat ik denk: waar zijn de mensen die vrijuit spreken? Iedereen is zo bang geworden. Zeg toch gewoon wat je denkt. En als je over een maand anders denkt, so be it. Je was tenminste eerlijk en loyaal aan jezelf op het moment dat je het zei. Aan hoe jij je voelde op dat moment. Pas op, ik ben zelf ook al in die val getrapt, en achteraf wil ik mezelf in mijn gezicht slaan. Dan lees ik een citaat en denk ik: wat heb ik hier nu verteld? I was fucking fake. Wat voor een laf antwoord heb ik daar nu gegeven? Dat is helemaal niet wat ik wil. Ik word daar zelfs ongemakkelijk van. Ik probeer het te voorkomen. Bij dezen.”

Je zegt ook niks verkeerd.

“Ik wil vooral eerlijk zijn tegenover mezelf. Moet ik dat per se altijd wereldkundig maken? Misschien niet. (lachje) Maar de enige mensen in wie ik zelf altijd geïnteresseerd ben geweest, zijn zij die bloedeerlijk zijn. Die fascineren mij. Van Francis Bacon tot Charles Bukowski, van Tupac tot Mike Tyson. Als die spreken, is het oprecht. Bij alle andere interviews val ik in slaap. Daar begin ik zelfs niet aan. Net zo met Louis de Funès. Pierre Richard. Gene Wilder. Die zijn om vingers en duimen bij af te likken. Zo sappig, zo eerlijk, zo tragisch, zo open, zo rechtuit. Ik zet
mezelf niet met hen op één lijn, maar ik probeer op zijn minst even eerlijk te zijn.”

Stoort het je niet dat alles wat je zegt meteen uitvergroot wordt?

“Ik stoor me niet aan de uitvergroting, ook niet aan de zoveelste roddel die over me verschijnt: alles is tijdelijk, alles is altijd in verandering. Ik stoor me wél aan de stompzinnige perceptie of interpretatie over wat ik gezegd heb. Dan merk ik: maar jongens toch, jullie hebben er weer niks van begrepen. Maar bon, ik maak me daar niet druk over.”

Lang leve de relativering.

“Wie niet kan relativeren, zit in de modder, toch? Vanbinnen hebben we allemaal een intuïtief biologisch kompas over wat goed of slecht is. En dat is het enige waarnaar ik kan leven. Natuurlijk ben ik soms gefrustreerd; ik heb een ego, en als iemand iets stoms zegt, denk ik: ach, idioot. Maar twee minuten later al haal ik de schouders op. Dan denk ik aan Jeff Bridges in The Big Lebowski, en die zegt: ‘Man, that’s just your opinion, man.’”

Vind jij makkelijk rust in je hoofd?

“Jaaaa, jong. Ik ben van nature zelfs heel rustig. Nu ben ik hier enthousiast aan het praten, want jij verwacht dat ik praat. Maar anders? Hoe minder praten, hoe liever. Als ik ideeën of projecten wil ontwikkelen, ben ik een spraakwaterval. Ik zie zoveel mogelijkheden, zoveel levensverhalen, zoveel invalshoeken … Dat is snoepen. Ik leef in een bollenwinkel van ideetjes. Maar op andere momenten ben ik graag stil. Ik ben vorig jaar vier maanden op Costa Rica en in Cambodja geweest. Om in de jungle en aan het strand te zitten. In alle rust. Het liefst ben ik dicht bij de zee: om ernaar te kijken, om erin te zwemmen, om erop te surfen. Niet om te praten, nee.”

Wat ontbreekt er in je leven?

“Wat ontbreekt er? Goeie vraag. (pauzeert even, trekt aan zijn sigaret) In een interview denk je altijd dat je onmiddellijk een geestig antwoord moet hebben. Maar soms moet je ook even durven nadenken. Want anders ben ik misschien wel grappig geweest, en heb ik je even doen lachen, maar heb ik eigenlijk níks gezegd, snap je? Dat probeer ik nu te vermijden.”

Ik heb tijd.

“(denkt na) Wat ontbreekt er? Die echte, absolute zielsconnectie. Die ene vrouw die me tot in het ultieme fascineert en met wie ik een gezin kan uitbouwen. Dat is één doel dat ik nog hoop te verwezenlijken, los van alle andere creatieve ideeën en artistieke ambities en projecten. Ik zal nooit nog gefrustreerd deze planeet verlaten, maar een gezin vormen? Dat vind ik wel prachtig. Ik voel ook dat het dichterbij komt. En nu ga ik even wat mysterieuzer doen – als je het niet erg vindt. (lachje) Er is momenteel wel een aanwezigheid die me betovert, maar we zullen nog zien waar dat toe leidt. (denkt na) Zo kleine pagadderkes maken op een dag? Het vaderschap? Bring it on. Mogelijk stop ik op dat moment zelfs met alles, en ga ik met die vrouw op een verlaten, prachtige plek wonen. Dat weet ik niet. Wakker worden en naar de vrouw kijken die het leven gegeven heeft aan mijn kind, en voelen: this is it. Dat lijkt me het beste wat er is. Dat is een ultieme vorm van goddelijkheid. Het is iets dat ik fundamenteel wil meemaken. En ik zál dat meemaken. Maak je geen zorgen.”

Ik maak me geen zorgen.

“Misschien is het in mijn geval met zes verschillende madammen, wie zal het zeggen? (lacht)”

Lap. Wég, romantiek.

“Ik kan toch perfect romantisch zijn met zes vrouwen? De wereld is zo vooruitstrevend op zoveel vlakken, maar tegelijkertijd zo conventioneel en conservatief. Ik zeg niet dat het mijn plan is, hè, maar stél dat je met zes vrouwen een zeer zuivere verhouding hebt? Geen geheime toestanden, geen clusterfuck aan leugens, maar een heel open verhaal. Dat kan prachtig zijn, toch? Of denk jij nu: Matthias, jij had in de jaren zestig moeten leven?”

It crossed my mind, ja.

“Het hippietijdperk heeft uitgewezen dat zulke vrije liefde niet werkt. Omdat de intuïtieve natuur van de mensen in strijd is met dat idee. Men heeft geprobeerd om een aantal morele dogma’s te realiseren, maar men is op biologische reflexen gebotst. Dus de kans dat het mij lukt, is klein. Voor alle duidelijkheid: dat is ook mijn wens niet. Mijn wens is om die absolute wauwvrouw te vinden. Maar vertel me eens: waar kan ik die vinden? (lachje) Of misschien ben ik haar al tegengekomen. Wie weet?”

Vertel het me vooral de volgende keer. Bedankt, Matthias. 

Lees ook binnen HLN+:

Zita Wauters: “Ik was op mijn nieuwe school bang dat ze vooroordelen zouden hebben als ‘dochter van’, maar de ongerustheid was onterecht”

De vrouwen achter de Callboys: “Als Bart in de douche overdreven hard met een vrouw bezig is, is dat wel vlees tegen vlees, hè. Ik vind dat dan bijna erg voor hem”

14 reacties

Alle reacties worden voor publicatie gelezen -en goed- of afgekeurd- door het moderatie-team van HLN. Elke reactie moet voldoen aan deze gedragsregels.
Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie.
  • Paul Philippaerts

    Jou probleem is dat je 100,000 vrouwen kan krijgen, maar je kan er maar één kiezen. Na die keuze blijft er alleen nog maar, van op afstand toekijken wat je allemaal gemist hebt. En hoe ze zijn weet je pas als je ze al een tijdje in huis hebt.

  • Marc Verschaeren

    Die bestaat alleen in de film Matt ! .

Lees meer