Sam De Bruyn, Sarah Van Gysegem en Birgit Van Mol op het Rode Neuzen Lab, dat vandaag voor scholen werd georganiseerd.
Thomas Geuens Sam De Bruyn, Sarah Van Gysegem en Birgit Van Mol op het Rode Neuzen Lab, dat vandaag voor scholen werd georganiseerd.

Rode Neuzen Dag wil dit jaar àlle jongeren meer veerkracht geven: “Jeugd van tegenwoordig staat constant onder druk”

Een onbezorgde jeugd: dat is niet meer evident. Bijna de helft van alle leerlingen zit soms met het gevoel dat ze onder te veel druk staan op school. Liefst 56% heeft last van faalangst, 59% heeft concentratieproblemen. En 51% van de jongeren vindt zelf dat ze «ongezond veel» achter hun computer of smartphone zitten. De Rode Neuzen Dag, die de voorbije jaren inzette op hulp aan jongeren met mentale problemen, wil dit jaar àlle jongeren meer veerkracht geven.

Nieuw onderzoek van Ivox bij 1.000 kinderen tussen 6 en 18 jaar, in opdracht van Rode Neuzen Dag, legt frappante feiten bloot. De helft van de Vlaamse leerlingen geeft zélf aan dat ze wel eens last hebben van periodes waarin ze zich heel slecht voelen. Ze hebben dan last van angst of paniek. Of hebben nergens zin in.

Presteren, presteren

Van jongeren wordt tegenwoordig verwacht ze allemaal een ongelooflijk boeiend leven leiden én dat ze ook nog eens keihard scoren, kadert Sarah Van Gysegem, jongerenexpert bij de Gezinsbond die dit jaar ook mee doet aan de Rode Neuzen Dag van VTM, VTM, Qmusic en Belfius. «Ze hebben vandaag ongelooflijk veel keuze en mogelijkheden. Maar er wordt van hen ook verwacht dat ze alle kansen grijpen en benutten. Zowel puike punten halen op school, een topper zijn in de muziekles, sterke prestaties neerzetten in de sportclub. Het lijkt alsof alles haalbaar en maakbaar is. Ze moeten presteren, presteren en nog eens presteren.»

Ook ik voelde mij lelijk als tiener. Maar ik kon mezelf na de uren niet meer vergelijken met de knapste meisjes op school. Vandaag is dat vergelijkingsmateriaal op sociale media er 24 op 24, 7 op 7. Zelfs mijn zoon van elf is al bezig met zijn uiterlijk. Dan denk je dat hij in bed ligt maar is hij op zijn kamer sit-ups aan het doen. Hij wil een sixpack

Sarah Van Gysegem

De meeste tijd van hun jonge leven brengen ze door op school, maar vier op de tien voelt zich dààr slecht in zijn vel, zo blijkt nog uit het Ivox-onderzoek. Een kwart denkt wel eens dat niémand op school hen leuk vindt. Drie op de tien jongeren is soms bang er niet bij te horen. Eén op vijf wordt af en toe gepest. Meer dan één op vijf - bij de meisjes zelfs één op drie - zegt wel eens te worden uitgelachen om hun uiterlijk. Omdat ze te dik zijn of te mager, of puistjes hebben…. Liefst 35% voelt zich onzeker over zijn lichaam. Bij 16- tot 18-jarige meisjes loopt dat op tot 45%.

Onzekerheid en verwarring, dat hoort bij het opgroeien, zegt Sarah Van Gysegem. «Ook ik voelde mij lelijk als tiener. Maar als ik thuiskwam, noemde mijn vader me vol overtuiging ’ma belle’. Ik kon mezelf na de schooluren niet meer vergelijken met de populairste meisjes op school, die ik zoveel knapper vond. Of met Julia Roberts, op wie ik zo graag wou lijken. Ik zag haar maar heel af en toe eens in een tijdschrift. Vandaag is dat vergelijkingsmateriaal met het mooiste meisje van de klas, maar ook met BV’s en influencers op sociale media er 24 op 24, 7 op 7. Haal zelf ook maar eens zoveel likes met foto’s die niet professioneel zijn bewerkt. Zelfs mijn zoon van elf is al bezig met zijn uiterlijk. Dan denk je dat hij in bed ligt maar er is gestommel op zijn kamer. Omdat hij sit-ups aan het doen is. Hij wil een sixpack en als het even kan ook een miljoen volgers op zijn YouTubekanaal. Op die leeftijd had ik nog niet gehoord van een dambordje. Ik zeg hem dat ik hem graag zie zoals hij is, en hoop hem zo wat meer weerbaar te maken.»

Eén op vijf leerlingen zegt zelf dat ze zelden of nooit goed uitgerust aan de dag beginnen. Waardoor ze af en toe in slaap vallen in de les, zo bekent 42% van de 16- tot 18-jarigen.

Onderzoek Ivox

Een kwart van de jongeren met mentale problemen, klaagt over de druk door sociale media. Eén op twee Vlaamse jongeren zegt zelf dat ze ‘ongezond veel’ achter hun computer of smartphone zitten. De 6- tot 9-jarigen, die er nog niet aan ‘vasthangen’, vinden het nog een goed idee de smartphones op school te verbieden. Maar de steun voor dat idee zakt met de leeftijd. Globaal zegt één op de vijf verslaafd te zijn aan de gsm. Ze krijgen er zelfs fysieke problemen door. Vier op de tien heeft soms prikkende ogen omdat ze te veel naar schermpje gekeken hebben. Eén op de vijf heeft soms zelfs pijn aan duim of hand door te veel op de gsm te zitten. Vaak tot een stuk in de nacht. Vier op de tien vallen regelmatig te laat in slaap. Eén op vijf leerlingen zegt zelf dat ze zelden of nooit goed uitgerust aan de dag beginnen. Waardoor ze af en toe in slaap vallen in de les, zo bekent 42% van de 16- tot 18-jarigen.

Vlammetjes onderhouden

Hadden wij vroeger die sociale media gehad, we zouden er ook verknocht aan geweest zijn, vindt Van Gysegem. «Op elk moment van de dag kunnen jongeren hun hart luchten bij hun vrienden die hen begrijpen. Wij hadden alleen een telefoon ter beschikking. Eén telefoon voor een gans gezin. Maar hun online-bestaan is aan doorslaan. Na schooltijd krijgen ze via smartschool het bericht dat er nog een extra hoofdstuk is bijgekomen voor die grote toets. Ruzies en pesterijen gaan ‘s avonds online verder. En heel wat jongeren voelen de druk om online zoveel mogelijk ‘vrienden’ te pleasen. Een meisje van 14 zei me onlangs in een interview over haar tijdsgebruik dat ze elke dag 8 uur online was. Elke ochtend en elke avond stuurt ze een berichtje naar 200 mensen op snapchat. Als die binnen de 24 uur antwoorden, krijgen ze allemaal een vlammetje achter hun naam. Ze wil absoluut voorkomen dat die vlammetjes doven. Ik hoor zelfs dat jongeren hun wachtwoord aan mekaar geven om de vlammetjes te onderhouden, als ze zelf offline zijn omdat ze bij voorbeeld op weekend gaan met de jeugdbeweging. Een ex-gameverslaafde vertelde me dat hij zijn geduld verloren was. Online kan je meteen een match met Ronaldo spelen, terwijl je maanden moet oefenen op je gitaar voor je iets moois voor je vrienden kan spelen. Het is hoog tijd dat we jongeren helpen. Ik kan alleen maar toejuichen dat Rode Neuzen Dag dit jaar volop inzet op weerbaarheid. We moeten ervoor zorgen dat ze zich sterker en beter gaan voelen.»

Kwaliteitslabel 

Rode Neuzen Dag wil van zoveel mogelijk scholen Rode Neuzen Scholen maken. Dat zijn scholen die zich engageren om de weerbaarheid bij hun leerlingen te versterken. «We beseffen maar al te goed dat scholen nu al een drukke agenda hebben. Maar we willen hen vanuit Rode Neuzen Dag zo goed mogelijk inspireren en ondersteunen in het organiseren van acties. Het beste nieuws? Het geld van de actie van de school gaat integraal naar hun eigen gekozen project, aangevuld met een financiële extra door acties die de rest van Vlaanderen organiseert”, licht Qmusic-dj en Rode Neuzen Dag-supporter Sam De Bruyn toe.

Scholen kunnen zich nu aanmelden op rodeneuzendag.be om Rode neuzen school te worden en hun eigen project op te zetten. Tal van projecten zijn mogelijk: geld inzamelen voor schoolfietsen, voor een serieuze muziekinstallatie voor de schoolradio, voor een graffiti-muur, of wifiloze chillruimte waar een externe deskundige ‘s middags relaxatietechnieken komt aanleren. Deelnemende scholen krijgen een label dat ze mogen ophangen aan de schoolpoort, zodat ouders kunnen zien dat dit een school is die begaan is met de kwetsbaarheid van hun kinderen.

Op 29 november 2019 kunnen alle jongeren aan Vlaanderen tonen dat ze meegedaan hebben door op school hun eigen Rode Neuzen-feest te organiseren. VTM en Qmusic vieren de hele dag mee met Vlaanderen en sluiten af met een slotfeest.

16 reacties

Alle reacties worden voor publicatie gelezen -en goed- of afgekeurd- door het moderatie-team van HLN. Elke reactie moet voldoen aan deze gedragsregels.
Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie.
  • Nico Dakman

    De mensen die hier reageren weten niet hoe het is om nu jong te zijn. Ik weet dit ook niet en heb er geen oordeel over , luister misschien eens naar je kids, of neefjes, vroeger was gewoonweg alles simpeler.

  • Georges Aerts

    Is altijd zo geweest, kinderen werden altijd gepusht de beste te zijn maar vroeger werd daar niet zo over geluld zoals tegenwoordig. Teveel verwend zijn de kinderen tegenwoordig ook, alles hebben ze en nooit zoveel mogelijkheden tot ontspanning gehad. Dus plaats alles beetje in perspectief aub, zijn zoveel onderzoeken tegenwoordig.

Lees meer