Beeld ter illustratie.
Shutterstock Beeld ter illustratie.

Exclusief voor abonnees

Gebrek aan seks en intimiteit reden voor echtscheiding: “Als je als koppel naast elkaar leeft, zal er ook in bed niets gebeuren”

Hoe groot de liefde na jaren huwelijk ook nog is, de kans dat het tussen de lakens nog altijd even hard knettert als in het begin, is klein. Als het goed is, krijgt seks een andere invulling als je ouder wordt. Maar als dat niet zo is, is seksualiteit of het gebrek daaraan een voorname reden voor een echtscheiding. “Sommige relaties verbeteren juist na een slippertje, omdat partners nu realistischere verwachtingen hebben van elkaar.” In deze vierdelige reeks onderzoeken we waarom een huwelijk op de klippen loopt.

Het is een cliché, maar in de realiteit blijkt het nogal eens te kloppen: hoe langer koppels samen zijn, hoe minder vuurwerk in bed. Toch hoeft dat volgens relatie-expert Rika Ponnet niet per se problematisch te zijn. “Seks krijgt een andere invulling, als je ouder wordt”, zegt ze. “De seks van de eerste jaren, waar we ons nogal gemakkelijk op blind staren, is de seks van de verliefdheidsfase. Daar heeft seksualiteit nog heel sterk de rol van elkaar bevestigen: ‘Ik ben er voor jou, ik vind jou aantrekkelijk.’ In die periode willen we zekerheid over de betrokkenheid van de ander en om die reden vrijen we in het begin vaak en vol overgave, waardoor we het gevoel hebben dat dat heel bevredigende seks is.” 

“Na verloop van tijd neemt die behoefte echter af. Je relatie wordt stabieler: als je zeven, acht jaar samen bent, hoef je je niet meer af te vragen of je relatie wel duurzaam is. De seksualiteit krijgt dan bijna het label van onderhoudsseks, ook al klinkt dat erg saai. (lacht) Seks is een manier geworden om je intimiteit uit te spreken en om een connectie te ervaren met de andere. Vandaar dat je seksleven ook een afspiegeling is van de intimiteit en verbondenheid in je relatie.”

Frigide of seksmaniak

Het ene is dan ook zeer sterk gelinkt aan het andere. “Als je niet meer praat met elkaar, nog amper samen eet en als het ware naast elkaar leeft, zal er ook in bed niks meer gebeuren”, zegt de seksuologe. “Eén van de twee zal dat gebrek aan seks zeker ervaren als ondermijnend, en dat is niet altijd de man. Ook vrouwen zijn voor alle duidelijkheid vragende partij voor meer seksualiteit. Als de ene nauwelijks nog initiatief neemt tussen de lakens, ziet de andere dat als een afwijzing. Hij of zij vindt dat de ander niet meer betrokken is bij de relatie en dan komen de ruzies.”

Wie dat probleem wil oplossen, zal er over moeten praten, maar laat seks nu net één van de allermoeilijkste thema’s binnen een koppel zijn. “Omdat je heel snel in de intieme sfeer belandt en dat al gauw als een afwijzing wordt ervaren”, zegt Ponnet. “Je wordt ook heel snel geframed. Je bent of frigide of een seksmaniak. De behoefte van de ander, of net het gebrek daaraan, wordt vlug geproblematiseerd. Je ziet ook vaak dat als de kwaliteit van de relatie en de verbondenheid verbeteren, ook de seksualiteit automatisch weer gemakkelijker gaat. Maar als de seks al lang afwezig is, is het geen evidentie om dat te veranderen.”

“De belangrijkste tip die ik aan koppels kan meegeven, is: laat het niet zo ver komen. Als je voelt dat je op dat vlak op verschillende sporen zit en je merkt dat de ander veel minder dan voorheen initiatief neemt en affectie toont, zie dat dan meteen als een alarmsignaal. En veeg dat niet weg met dooddoeners als: ‘Ah, ze zal wat gestresseerd zijn’ of ‘ze heeft het te druk met de kinderen’. Want dan ga je het probleem uit de weg en hoe langer je zo blijft ronddobberen, hoe verder je uit elkaar groeit en hoe moeilijker het wordt om elkaar terug te vinden. Durf het probleem te benoemen en praat er samen over, want dat is toch de eerste stap.”

Vertrouwensbreuk

Vreemdgaan is in sommige gevallen ook een oplossing, zij het niet meteen de meest elegante. “Voor veel koppels betekent dat het einde van de relatie, maar er zijn er ook die dat een tijdlang van elkaar tolereren”, weet Ponnet. “Slippertjes worden als minder ondermijnend ervaren, omdat zoiets meestal een éénmalig, puur lustverhaal is. Maar als het echt om een tweede relatie gaat, is er ook een vorm van intimiteit op dat andere adres en dat ligt een heel stuk moeilijker.”

“Bedrog, in welke vorm dan ook, betekent een enorme breuk in het vertrouwen. Sommige mensen zeggen wel dat hun relatie na een slippertje verbeterd is, omdat ze nu realistischere verwachtingen hebben van de ander en dat ze sneller over dingen gaan praten. De brokken kunnen dus wel degelijk gelijmd worden, maar die relatie zal altijd kwetsbaar blijven.”

Zo doorbreek je de sleur

Er zijn hele boekenkasten volgeschreven met tips om de sleur in je seksleven te doorbreken, maar volgens Ponnet zijn die niet altijd even efficiënt. “Veel belangrijker dan die tips vind ik tijd nemen voor elkaar en elkaar voldoende aandacht geven”, zegt de seksuologe. “Wie zich altijd oprecht betrokken voelt en toont tegenover zijn of haar partner, zal ook tussen de lakens veel ontvankelijker zijn. Een grote vertrouwelijkheid tussen partners is voorwaarde nummer één om zonder gêne nieuwe dingen in bed uit te proberen.”

• Durf experimenteren. Speel een rollenspel, koop sexy lingerie of gebruik een attribuut.

• Zorg dat seks iets is waar over gepraat kan worden. Vertel je fantasieën en verlangens aan elkaar en ga daarmee aan de slag.

• Samen douchen of elkaar masseren is soms al genoeg om het vuur te doen oplaaien.

• Neem je tijd voor een vrijpartij en zorg dat je niet gestoord wordt.

• Vrijen hoeft niet per se in de slaapkamer… (Maar zorg wel voor voldoende privacy. En zet die smartphone af!)

• Prikkel elkaar met dirty talk of erotische verhalen en/of films.

Lees in het eerste deel op HLN+ over de oorzaken van een definitieve breuk.

Wij hebben de 3 voornaamste redenen voor een echtscheiding onderzocht. Je leest de artikels in dit dossier.

Lees meer